lewy trójkąt prawy trójkąt
Wiele poziomów komunikacji
lewy trójkąt prawy trójkąt

Nowe centrum Łodzi

Nowe Centrum Łodzi jest spektakularnym programem przebudowy kwartału o powierzchni 100 hektarów w samym sercu Łodzi. Projekt ukierunkowany przez Miasto Łódź obejmuje szereg inwestycji prowadzonych przez różne podmioty – m.in. jednostki miejskie, spółki kolejowe i inwestorów prywatnych. Przestrzeń, która od wielu lat nie spełniała funkcji miastotwórczej, teraz zostanie odzyskana dla mieszkańców, stając się miejscem dla nowej infrastruktury kulturalnej, komunikacyjnej, mieszkaniowej, usługowej i biurowej. Uzupełnieniem będą liczne działania w zakresie  rewitalizacji istniejącej zabudowy. Owocem tego ogromnego urbanistycznego wyzwania ma być dzielnica, które pomoże zrehabilitować łódzkieśródmieściei określi charakter Łodzi na najbliższe lata – jako miasta przemysłów kreatywnych i kandydata do organizacji wystawy International Expo poświęconej rewitalizacji.

Głównym celem, który przyświeca Miastu przy realizacji programu NCŁ jest wykreowanie nowego obszaru funkcjonalnego centrum miasta powiązanego z historycznym centrum, opartym na osi ulicy Piotrkowskiej. Cel ten ma być osiągnięty poprzez działania obejmujące: stworzenie systemu bezpiecznych i atrakcyjnych przestrzeni publicznych, twórcze wykorzystanie unikatowej, zabytkowej tkanki urbanistycznej przełomu XIX i XX wieku, zmianę funkcji i rewitalizację terenów poprzemysłowych i kolejowych, zachowanie istotnych elementów tkanki urbanistycznej stanowiących o tożsamości i historii tego obszaru oraz rewitalizację kwartałów zabudowy wielkomiejskiej.

Program realizacji NCŁ został powołany do życia uchwałą Rady Miejskiej w Łodzi dn. 28 sierpnia 2007 roku. Pierwotnie projekt obejmował teren zamknięty ulicami Tuwima-Sienkiewicza-Narutowicza-Kopcińskiego. 4 lipca 2012 roku program został rozszerzony o kwartał Tuwima-Piotrkowska-Narutowicza-Sienkiewicza. Autorem pierwszej koncepcji zagospodarowania przestrzennego NCŁ był światowej sławy luksemburski urbanista Rob Krier, który w 2007 roku nakreślił podstawy planu z umiejscowieniem dworca Łódź Fabryczna, strefami funkcjonalnymi i siatką ulic. W oparciu o tą koncepcję powstał pierwszy Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego dla tego terenu. W 2013 roku Miasto przystąpiło do aktualizacji MPZP, który ostatecznie ma być uchwalony w I kwartale 2014 roku.

W ramach 100 hektarowego terenu na potrzeby projektu wydzielono trzy strefy urbanistyczne:

Strefa I o powierzchni 40 ha – pomiędzy ulicami Kilińskiego i Nowotargową
Dominujące funkcje: kulturalne i artystyczne, mieszkaniowe, handlowe i komunikacyjne

Strefa II o powierzchni 30 ha – pomiędzy ulicami Nowotargową i Kopcińskiego
Dominujące funkcje: rewitalizacja istniejącej zabudowy, usługi, biura

Strefa III o powierzchni 30 ha – pomiędzy ulicami Kilińskiego i Piotrkowską

Dominujące funkcje: rewitalizacja istniejącej zabudowy

Infrastruktura komunikacyjna NCŁ skupiona będzie wokół dworca Łódź Fabryczna. Wokół zabytkowej elektrociepłowni EC1 skupione zostaną funkcje kulturalne i edukacyjne. Poprzemysłowy kompleks jest rewitalizowany za kwotę 274 mln zł przy dotacji z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w wysokości 82 mln zł. Kompleks EC1 Wschód przeznaczony zostanie na Centrum Sztuki Filmowej oraz na unikalne funkcje kulturalno-artystyczne, m.in. bibliotekę, planetarium, kino 3D, galerię, teatr dźwięku, siedziby instytucji kulturalnych, sale seminaryjne i warsztatowe. Kompleks EC1 Zachód przeznaczony zostanie na interaktywne Centrum Nauki i Techniki, które będzie ośrodkiem ekspozycyjno-edukacyjno-rekreacyjnym.

Program NCŁ zakłada wyznaczenie konkretnych obszarów pod zabudowę komercyjną, która jednocześnie stanie się wyznacznikiem jakości architektury pożądanej w obrębie kwartału. Pierwszym projektem komercyjnym, który uruchomiło Miasto, jest przetarg na sprzedaż działki pod budowę Bramy Miasta. Budynek ma stać się symbolicznym portalem, łączącym Nowe Centrum z historycznym śródmieściem. Kolejną przestrzenią, która znajdzie się we wspólnej ofercie Miasta i PKP S.A. skierowanej do inwestorów prywatnych, będzie teren roboczo nazwany Specjalną Strefą Kultury. Miasto współpracuje także z prywatnymi właścicielami działek w obrębie kwartału w zakresie promocji ich oferty inwestycyjnej. Prowadzona jest także analiza stanów prawnych 350 nieruchomości należących do Miasta, innych jednostek samorządu terytorialnego, Skarbu Państwa oraz nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym. Dodatkowo firma Deloitte zajmuje się opracowaniem raportu dotyczącego optymalizacji funkcjonalnego zagospodarowania NCŁ.

Nowe Centrum nie jest budowane w opozycji do zabytkowego śródmieścia, lecz jako przestrzeń umożliwiająca rehabilitację całego centralnego obszaru Łodzi. Właśnie dlatego w 2012 roku do programu NCŁ włączono kwartał zwartej XIX i wczesno-XX wiecznej zabudowy, sięgający ulicy Piotrkowskiej i zamknięty oprócz niej ulicami Tuwima, Narutowicza i Sienkiewicza. Obszar uzupełniony ciągami pieszymi umożliwi płynne przejście pomiędzy zabytkową nową tkanką miejską. Na obszarze wszystkich stref priorytetem jest wykreowanie przyjaznej przestrzeni publicznej, uzupełnionej poprzez atrakcyjne tereny zielone, m.in. zrewitalizowany park im. Moniuszki. Sercem NCŁ będzie rynek, roboczo nazywany Rynkiem Kobro, na cześć ikony łódzkiej awangardy artystycznej. W ramach programu na obszarze wszystkich stref przewiduje się budowę lub przebudowę 9 km spośród 12,5 km wszystkich istniejących lub planowanych dróg. Dodatkowo wyremontowane zostanie 0,7 km spośród 3 km istniejących torowisk tramwajowych oraz powstanie 1,75 km zupełnie nowych torowisk.

W sumie w ramach programu NCŁ prowadzone jest 51 projektów o łącznej wartości około 4,4 mld zł.

(Źródlo informacji: Zarząd Nowego Centrum Łodzi)